Katastrofy kolejowe mogą prowadzić do licznych ofiar oraz poważnych strat materialnych i środowiskowych. Wypadki te zwykle są efektem działania wielu czynników, takich jak błąd ludzki, awaria techniczna czy zewnętrzne okoliczności. W obliczu wielu ofiar, odpowiednie procedury przeciwdziałania muszą być elastycznie dostosowywane do aktualnych zagrożeń, uwzględniając współdziałanie różnych formacji.
Operacje na miejscu zdarzenia masowego obejmują wiele aspektów: od oceny zagrożeń, przez pomoc rannym, po identyfikację ofiar (DVI). W Polsce Centralne Laboratorium Kryminalistyczne Policji odgrywa kluczową rolę w tym procesie. Jego dyrektor, insp. Iwona Marciniak-Krawczyk, jest także szefem polskiego zespołu DVI.
Identyfikacja ofiar katastrof jest niezbędna dla rodzin i społeczności. W Polsce zespół DVI działa pod egidą Interpolu, stosując międzynarodowe standardy, a od 1984 roku obowiązuje „Przewodnik po identyfikacji ofiar katastrof”. W Polsce zespół DVI powstał w 2019 roku, a jego działania koordynuje Centralne Laboratorium Kryminalistyczne Policji.
Ćwiczenia „HAZ-TRACK-26”: W Rembertowie koło Warszawy, od 14 do 17 września, odbyły się piąte międzysesjonalne ćwiczenia służb, organizowane przez Centralne Laboratorium Kryminalistyczne Policji. Współpraca z Jednostką Wojskową GROM umożliwiła realistyczne przeprowadzenie ćwiczeń na poligonie.
W ramach ćwiczeń symulowano zdarzenie z udziałem cysterny z amoniakiem, która zderzyła się z pociągiem osobowym. Przeprowadzone działania miały na celu praktyczną weryfikację współpracy służb w kontekście ratownictwa, śledztwa oraz identyfikacji ofiar. Ćwiczenia podzielono na sześć epizodów.
W pierwszej fazie zdarzenia, funkcjonariusze Sekcji CBRN rozpoznali teren pod kątem zagrożeń. Zespół Ratownictwa Chemicznego przeprowadził dekontaminację osób znajdujących się w strefie zagrożenia. Następnie przeprowadzono oględziny sektorowe przez grupę operacyjno-procesową oraz służby identyfikacyjne.
Transport ofiar: Zwłoki i szczątki ofiar były transportowane do tymczasowego prosektorium, gdzie odbywała się faza post mortem identyfikacji. Prosektorium dysponowało sześcioma stanowiskami pracy, przy których działały zespoły PM, a także funkcjonariusze sporządzający protokoły oględzin. Równolegle, zespół ante mortem pracował nad pozyskiwaniem informacji od rodzin osób zaginionych, prowadząc wywiady oraz dokumentując zgłoszenia.
Ostateczne połączenie danych pozyskiwanych przed i po śmierci pozwoliło na dokonanie identyfikacji ofiar. Podsumowanie ćwiczeń wykazało, że poziom umiejętności funkcjonariuszy w zakresie DVI jest wysoki, a przeprowadzone manewry przyniosły wartościowe wnioski.